Data wpisu: 05.09.2025
W dobie globalnej komunikacji potrzeba sprawnego i precyzyjnego przekładu tekstów jest większa niż kiedykolwiek. Niezależnie od tego, czy potrzebujesz przetłumaczyć dokumentację techniczną, stronę internetową, materiały marketingowe czy prawnicze, kluczowe jest świadome podejście do całego procesu tłumaczenia. Często decyzja o zleceniu tłumaczenia bywa podejmowana w pośpiechu, co może prowadzić do nieporozumień i niezadowalających rezultatów. Aby osiągnąć dobry rezultat i zapewnić wysoką jakość tłumaczenia, warto zwrócić uwagę na kilka istotnych kwestii, zanim powierzymy swój tekst do tłumaczenia specjaliście.
1. Określ cel i rodzaj tłumaczenia
Zanim poszukamy tłumacza lub biura tłumaczeń, musimy jasno zdefiniować, do czego ma służyć przetłumaczony tekst oraz jaki jest jego charakter. Każdy rodzaj tłumaczenia wymaga innego podejścia, wiedzy i kompetencji tłumacza.
- Tłumaczenie zwykłe – dotyczy zazwyczaj tekstów o charakterze prywatnym, korespondencji, ogólnych treści na blogi czy do mediów społecznościowych. Nie wymaga uwierzytelnienia.
- Tłumaczenie specjalistyczne – obejmuje teksty z konkretnych dziedzin, takich jak medycyna, prawo, technika czy finanse. Wymaga od tłumacza specjalistycznej wiedzy i znajomości terminologii danej dziedziny. Przykładem jest tłumaczenie techniczne czy tłumaczenie instrukcji obsługi.
- Tłumaczenie przysięgłe – konieczne w przypadku dokumentów urzędowych, aktów stanu cywilnego, świadectw, dyplomów czy tłumaczenia dokumentów pracowniczych, takich jak umowa o dzieło. Wykonuje je wyłącznie tłumacz przysięgły, uprawniony do poświadczania zgodności przekładu z oryginałem.
Jasne określenie tych aspektów już na początku pozwoli na wybór odpowiedniego specjalisty i zapewni, że przełożenie będzie odpowiadać Twoim potrzebom. Warto pamiętać, że treści kierowane na rynki zagraniczne wymagają nie tylko tłumaczenia, lecz także lokalizacji, czyli dostosowania ich do realiów kulturowych i językowych odbiorców docelowych.
2. Wybierz odpowiedniego wykonawcę tłumaczenia
Kwestia wyboru odpowiedniego wykonawcy tłumaczenia jest fundamentalna dla końcowej jakości przekładu. Czy postawić na freelancera, czy na biuro tłumaczeń? Ważne jest, aby zweryfikować doświadczenie i profesjonalizm potencjalnego partnera.
Oto kluczowe kryteria wyboru:
- specjalizacja – upewnij się, że tłumacz (lub zespół w biurze tłumaczeń) ma doświadczenie w danej dziedzinie (np. języka angielskiego w przypadku tekstów prawniczych, jeśli to ten język obcy jest językiem źródłowym),
- opinie i referencje – poszukaj recenzji w Internecie, ale podchodź do nich z pewną rezerwą. Lepiej sprawdzić, czy firma może przedstawić portfolio lub referencje od innych klientów,
- certyfikaty i kwalifikacje – w przypadku tłumaczeń przysięgłych upewnij się, że tłumacz posiada niezbędne uprawnienia i jest wpisany na listę Ministra Sprawiedliwości,
- podejście do sprawy – oceń, jak potencjalny wykonawca podchodzi do Twojego zapytania – czy zadaje pytania, dba o szczegóły, oferuje doradztwo.
Współpraca z agencją tłumaczeniową często gwarantuje dostęp do szerokiego grona specjalistów oraz kompleksową obsługę, w tym weryfikację i zarządzanie projektem.
3. Przygotuj precyzyjne instrukcje i materiały
Dobre tłumaczenie tekstu to nie tylko zasługa zdolnego tłumacza, ale także efekt jasnych wytycznych od klienta. Przekazanie szczegółowych instrukcji obsługi i materiałów referencyjnych jest kluczowe dla uniknięcia nieporozumień.
Co warto przygotować i przekazać:
- kontekst i cel – wyjaśnij, kto jest odbiorcą komunikatu i w jakim celu zostanie on użyty. Czy ma być przekonujący (marketingowy), informacyjny czy edukacyjny?
- słowniczki i glosariusze – jeśli posiadasz już ustaloną terminologię firmową lub branżową, udostępnij ją. To zapewni, że przekład będzie spójny i zgodny z Twoimi standardami,
- styl i ton – określ preferowany styl – czy tekst ma być formalny, nieformalny, ekspercki czy przystępny. Podaj przykłady tekstów, które Ci się podobają,
- format plików – dostarcz pliki w edytowalnym formacie (np. .docx, .xlsx, .pptx), co ułatwi pracę tłumacza i często obniży koszt tłumaczenia,
- informacje dodatkowe – czy tekst ma być zoptymalizowany pod kątem SEO? Czy wymaga adaptacji kulturowej (lokalizacja)?
Dbałość o szczegóły na tym etapie znacząco wpływa na końcową jakość przekładu i minimalizuje potrzebę późniejszych poprawek.
4. Zrozum strukturę kosztów i terminy
Koszt i termin wykonania tłumaczenia to jedne z najważniejszych czynników decyzyjnych. Zrozumienie, co wpływa na wycenę, pozwoli uniknąć niespodzianek i efektywnie zaplanować budżet.
Czynniki wpływające na cenę:
- język przekładu – tłumaczenie na język polski z popularnego języka angielskiego będzie zazwyczaj tańsze niż z mniej powszechnego języka obcego,
- rodzaj tłumaczenia – tłumaczenie specjalistyczne czy przysięgłe jest droższe niż zwykłe, ze względu na wymagane kompetencje i odpowiedzialność,
- objętość tekstu – stawki za stronę są standardem w tłumaczeniach pisemnych. Pamiętaj, że strona tłumaczenia dla zwykłego tekstu to zazwyczaj 1800 znaków ze spacjami, natomiast dla przysięgłego – 1125 znaków ze spacjami. Nawet rozpoczęta strona jest liczona jako pełna. Liczba stron ma duży wpływ na cenę,
- termin wykonania tłumaczenia – tłumaczenia ekspresowe (na cito) są droższe. Upewnij się, że dajesz wystarczająco dużo czasu na rzetelne wykonanie tłumaczenia.
Poproś o szczegółową wycenę, która uwzględni wszystkie te aspekty.
5. Zadbaj o jakość poprzez weryfikację i usługi dodatkowe
Dla uzyskania najwyższej jakości tłumaczenia, zwłaszcza w przypadku treści o kluczowym znaczeniu (np. marketingowy komunikat na stronie internetowej), warto rozważyć usługi dodatkowe, takie jak:
- korekta standardowa – każde profesjonalne tłumaczenie powinno przejść korektę – sprawdzenie pod kątem gramatyki, ortografii i interpunkcji,
- korekta native speakera – to usługa, w której tekst jest weryfikowany przez native speakera (osobę, dla której język docelowy jest językiem ojczystym). Zapewnia to naturalne brzmienie, poprawne niuanse kulturowe i doskonały styl, sprawiając, że tekst nie będzie brzmiał jak przekład, lecz jak oryginalna treść. Jest to szczególnie ważne dla tekstów, które mają wzbudzić emocje lub dotrzeć do szerokiego grona odbiorców (np. teksty reklamowe),
- weryfikacja – proces dokładniejszego sprawdzenia tekstu przez drugiego tłumacza pod kątem zgodności z oryginałem, terminologii i stylistycznego ujednolicenia.
Pamiętaj, że inwestycja w dodatkową weryfikację i korektę native speakera może znacząco podnieść wartość przetłumaczonego materiału, budując zaufanie i wizerunek Twojej marki.
Przygotowanie się do procesu zlecania tłumaczenia poprzez analizę tych pięciu punktów pozwoli Ci na świadomy wybór partnera, skuteczną komunikację i, co najważniejsze, na otrzymanie dobrego tłumaczenia, które w pełni zrealizuje swoje cele.
